Aktualności

Nowy kanon lektur

Nowy kanon lektur

04.10.2007

Dnia 23 sierpnia 2007 roku Minister Edukacji Narodowej podpisał rozporządzenie w sprawie nowej listy lektur. Nowy kanon obowiązuje od 1 września 2007 roku.



Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 23 sierpnia 2007 roku zmieniające rozporządzenie w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół (Dz.U. z dnia 31 sierpnia 2007 r. Nr 157, poz. 1100)






W nowej podstawie programowej na poziomie
szkoły podstawowej w klasach I–III pojawiły się na liście lektur następujące pozycje:





  • H.Ch. Andersen – „Baśnie” (wybór),




  • Władysław Bełza – „Kto ty jesteś? Polak mały!”,




  • Jan Brzechwa – „Akademia Pana Kleksa”,




  • Wanda Chotomska – „Legendy polskie”,




  • Maria Konopnicka – „O krasnoludkach i sierotce Marysi” (fragmenty),




  • Hugh Lofting – „Doktor Dolittle i jego zwierzęta”,




  • Astrid Lindgren – „Dzieci z Bullerbyn”,




  • Kornel Makuszyński – „120 przygód Koziołka Matołka” (księga I),




  • Alan Aleksander Milne – „Kubuś Puchatek”,




  • ks. Jan Twardowski – „Patyki i patyczki”,




  • Julian Tuwim – wiersze dla dzieci: „Lokomotywa”, „Słoń Trąbalski”,




  • inne wybrane utwory klasycznej literatury dziecięcej polskiej i światowej.









W nowej podstawie programowej na poziomie
szkoły podstawowej w klasach IV–VI pojawiły się na liście lektur konkretne tytuły (w starej podstawie programowej była możliwość wyboru tytułów do przeczytania przez uczniów – w klasie IV miały to być dwa duże teksty literackie, natomiast w klasach V i VI po trzy tytuły):





  • Carlo Collodi – „Pinokio”,




  • Wiktor Gomulicki – „Wspomnienia niebieskiego mundurka”,




  • Irena Jurgielewiczowa – „Ten obcy”,




  • Rudyard Kipling – „Księga dżungli”,




  • Józef Ignacy Kraszewski – „Stara baśń”,




  • C.S. Lewis – „Opowieści z Narnii”, cz. I: „Lew, czarownica i stara szafa”,




  • Kornel Makuszyński – „Szatan z siódmej klasy”,




  • Lucy Maud Montgomery – „Ania z Zielonego Wzgórza”,




  • Edmund Niziurski – „Sposób na Alcybiadesa”,




  • Henryk Sienkiewicz – „W pustyni i w puszczy”,




  • Alfred Szklarski – „Tomek w krainie kangurów”;




  • ks. Jan Twardowski – „Zeszyt w kratkę”,




  • Mark Twain – „Przygody Tomka Sawyera”,




  • Juliusz Verne – „W 80 dni dookoła świata”,




  • Stanisław Lem – „Bajki robotów”





oraz





  • baśnie, legendy, opowiadania i utwory poetyckie pochodzące z regionu,




  • inne teksty reprezentatywne dla źródeł kultury europejskiej, wybrane przez uczniów i nauczyciela stosownie do możliwości i potrzeb uczniów utwory prozatorskie i poetyckie wprowadzające w polską tradycję i współczesność literacką, teksty reprezentatywne dla różnych rodzajów, gatunków i form artystycznego wyrazu, ze szczególnym uwzględnieniem utworów epickich, w tym odmian prozy fabularnej, literatury
    science fiction,




  • teksty użytkowe, publicystyczne, popularnonaukowe, przedstawienia teatralne, filmy, słuchawiska radiowe, programy telewizyjne.









W nowej podstawie programowej pojawiły się zmiany na liście lektur do
gimnazjum. Z kanonu usunięto „Mitologię”, natomiast dodano następujące pozycje:





  • Arkady Fiedler – „Dywizjon 303”,




  • Melchior Wańkowicz – „Ziele na kraterze”,




  • Adam Mickiewicz – „Ballady i Romanse”,




  • Bolesław Prus – „Kamizelka”,




  • Zofia Kossak-Szczucka – „Bursztyny”,




  • Paweł Juchniewicz – „Wujek Karol. Kapłańskie lata Papieża”,




  • Karolina Lanckorońska – „Wspomnienia wojenne”,




  • Henryk Sienkiewicz – „Krzyżacy”.





Przy niektórych pozycjach (zamiast dowolnego utworu) podano konkretne tytuły:





  • Biblia – „Pieśń nad pieśniami”, „Hymn św. Pawła o miłości”, „Apokalipsa” (fragmenty),




  • Antoni Czechow – „Śmierć urzędnika”,




  • Ernest Hemingway – „Stary człowiek i morze”,




  • Jan Kochanowski – pieśń „Czego chcesz od nas, Panie…”,




  • Bolesław Prus – „Kamizelka”.





Reszta utworów pozostała bez zmian:





  • Homer – „Iliada” lub „Odyseja” (fragmenty),




  • Sofokles – „Antygona”,




  • „Pieśń o Rolandzie” (fragmenty),




  • William Szekspir – „Romeo i Julia”,




  • Miguel Cervantes – „Don Kichote” (fragmenty),




  • Karol Dickens – „Opowieść wigilijna”,




  • Antoine de Saint Exupéry – „Mały Książę”,




  • Aleksander Kamiński – „Kamienie na szaniec”,




  • Miron Białoszewski – „Pamiętnik z powstania warszawskiego” (fragmenty),




  • „Bogurodzica”,




  • Jan Kochanowski – wybrane fraszki i treny,




  • Ignacy Krasicki – wybrane bajki i jedna z satyr,




  • Adam Mickiewicz – „Dziady” cz. II, „Pan Tadeusz” (fragmenty),




  • Aleksander Fredro – „Zemsta”,




  • Juliusz Słowacki – „Balladyna”,




  • Stefan Żeromski – „Syzyfowe prace”,





oraz





  • wybór liryki XIX wieku, wybór poezji XX wieku (w tym utwory Krzysztofa Kamila Baczyńskiego, Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego, Zbigniewa Herberta, Marii Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej, Kazimierza Wierzyńskiego, Jana Lechonia, Tadeusza Różewicza, Wisławy Szymborskiej, Czesława Miłosza, ks. Jana Twardowskiego),




  • wybór nowelistyki XIX i XX wieku (w tym co najmniej jeden utwór pozytywistyczny),




  • wybrane utwory współczesnej prozy polskiej i dramatu,




  • wybrane utwory o dorastaniu, w tym powieści dla młodzieży (np. Małgorzaty Musierowicz lub Ireny Jurgielewiczowej),




  • przykłady literatury regionalnej, wkład literatury regionalnej do ogólnopolskiej skarbnicy literackiej,




  • wybrane z czasopism i prasy codziennej teksty publicystyczne, informacyjne, reklamowe.




  • utwory zaproponowane przez uczniów i nauczyciela, w tym literatura popularna (co najmniej jeden w każdej klasie).




  • inne składniki kultury (przedstawienia teatralne, filmy, słuchowiska radiowe, programy telewizyjne, przekazy ikoniczne, poezja śpiewana).









W nowej podstawie programowej pojawiły się zmiany na liście lektur do
szkoły ponadgimnazjalnej (zakres podstawowy). Do listy lektur dodano następujące tytuły:





  • Ignacy Krasicki – pieśń „Hymn do miłości Ojczyzny”,




  • Adam Mickiewicz – „Konrad Wallenrod”,




  • Zygmunt Krasiński – „Listy” (wybór),




  • Piotr Skarga – „Kazania sejmowe” (wybór),




  • Stanisław Staszic – „Przestrogi dla Polski” (fragmenty),




  • Jan Paweł II – „Pamięć i tożsamość”,




  • Henryk Sienkiewicz – „Quo vadis”, „Potop”,




  • Bruno Schulz – „Sklepy cynamonowe” (wybrane opowiadania),




  • Ryszard Kapuściński – „Cesarz”,




  • abp Kazimierz Majdański – „Będziecie moimi świadkami…” lub kardynał Stefan Wyszyński – „Zapiski więzienne”,




  • Zofia Kossak-Szczucka – „Pożoga”,




  • Daniel Defoe – „Robinson Crusoe”,




  • C. S. Lewis – „Listy starego diabła do młodego”,




  • George Orwell – „Folwark zwierzęcy”.





Przy niektórych pozycjach (zamiast dowolnego utworu) podano konkretne tytuły:





  • Juliusz Słowacki – „Kordian”,




  • Zygmunt Krasiński – „Nie-Boska komedia” (wybrane sceny),




  • Maria Dąbrowska – „Noce i dnie”,




  • Zofia Nałkowska – „Granica”,




  • Sławomir Mrożek – „Tango”,




  • Witold Gombrowicz – „Ferdydurke”,




  • Sofokles – „Król Edyp”,




  • Fiodor Dostojewski – „Zbrodnia i kara”,




  • William Szekspir – „Makbet”,




  • Molier – „Świętoszek”,




  • Joseph Conrad – „Lord Jim”.





Bez zmian na liście lektur pozostały następujące utwory:





  • „Bogurodzica” w kontekście poezji średniowiecznej,




  • Jan Kochanowski – pieśni, treny (wybór),




  • poezja baroku (wybór),




  • Ignacy Krasicki – satyry i liryki (wybór),




  • Adam Mickiewicz – „Pan Tadeusz”, „Dziady” cz. III,




  • wybór poezji romantycznej (w tym utwory Adama Mickiewicza, Juliusza Słowackiego, Cypriana Kamila Norwida),




  • Bolesław Prus – „Lalka”,




  • Eliza Orzeszkowa – „Nad Niemnem” (fragmenty),




  • wybór poezji młodopolskiej,




  • Stanisław Wyspiański – „Wesele”,




  • Władysław Stanisław Reymont – „Chłopi”, tom I: „Jesień”,




  • Stefan Żeromski – „Ludzie bezdomni”, „Przedwiośnie”,




  • Tadeusz Borowski – „Pożegnanie z Marią” (wybrane opowiadania),




  • Gustaw Herling-Grudziński – „Inny świat”,




  • Johann Wolfgang von Goethe – „Cierpienia młodego Wertera”,




  • Horacy – wybór pieśni





oraz





  • wybór poezji XX wieku (w tym utwory Bolesława Leśmiana, Leopolda Staffa, Juliana Tuwima, Marii Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej, Czesława Miłosza, Krzysztofa Kamila Baczyńskiego, Zbigniewa Herberta, Tadeusza Różewicza, Mirona Białoszewskiego, Wisławy Szymborskiej, Stanisława Barańczaka, ks. Jana Twardowskiego),




  • inne wybrane fragmenty prozy dokumentalnej (reportaż, dziennik, pamiętnik) i eseistycznej,




  • inne utwory zaproponowane przez uczniów i nauczyciela,




  • teksty kultury (adaptacje filmowe powieści i inne filmy, spektakle teatralne, utwory muzyczne, obrazy, słuchowiska, programy telewizyjne, teksty prasowe).









W nowej podstawie programowej pojawiły się zmiany na liście lektur do
szkoły ponadgimnazjalnej (zakres rozszerzony). Do listy lektur dodano następujące tytuły:





  • Henryk Rzewuski – „Pamiątki Soplicy” (wybór),




  • Hanna Malewska – „Sir Tomasz More odmawia”,




  • Wiesław Myśliwski – „Kamień na kamieniu” lub Antoni Libera – „Madame”,




  • wybrany utwór polskich pisarzy emigracyjnych (Andrzeja Bobkowskiego, Witolda Gombrowicza i Józefa Mackiewicza),




  • Włodzimierz Odojewski – „Zasypie wszystko, zawieje”,




  • Święty Augustyn – „Wyznania” (fragmenty),




  • Platon – „Obrona Sokratesa”.





Bez zmian na liście lektur pozostały następujące utwory:





  • Jan Kochanowski – „Treny”,




  • wybrany utwór romantyczny Juliusza Słowackiego lub Zygmunta Krasińskiego,




  • Stanisław Ignacy Witkiewicz – „Szewcy” (fragmenty),




  • Maria Kuncewiczowa – „Cudzoziemka”,




  • Dante Alighieri – „Boska Komedia” (fragmenty Piekła),




  • Franz Kafka – „Proces”,




  • Michaił Bułhakow – „Mistrz i Małgorzata”





oraz





  • zaproponowany przez uczniów i nauczyciela utwór literatury polskiej, europejskiej lub światowej.







Opracowanie własne OPERON

Przydatny artykuł?Nie

Komentarze

Brak komentarzy
Sonda

Czy przypadła Państwu do gustu nowa odsłona "Oświaty i Prawa"?

Stale się rozwijasz i szukasz nowych inspiracji?

Sprawdź ofertę NOE!

To największy w kraju ośrodek rozwijający kluczowe kompetencje nauczycieli


Zobacz
Poznaj naszą ofertę dla nauczycieli
Zobacz